Skip to main content

Aktualności Instytutu Podstaw Informatyki PAN

Uroczyste obchody 50-lecia Instytutu Podstaw Informatyki PAN


28 września 2026 r. w siedzibie Instytutu Podstaw Informatyki PAN w Warszawie odbyły się uroczyste obchody 50-lecia Instytutu. W jubileuszu uczestniczyli przedstawiciele Polskiej Akademii Nauk, warszawskich uczelni, administracji publicznej i środowiska naukowego. Wśród zaproszonych gości znaleźli się m.in. prof. Natalia Sobczak, wiceprezes PAN; prof. Tomasz Kapitaniak, dziekan Wydziału IV Nauk Technicznych PAN; prof. Leszek Kaczmarek, prezes Oddziału PAN w Warszawie; prof. Jerzy P. Nowacki, rektor Polsko-Japońskiej Akademii Technik Komputerowych; prof. Mariusz Malinowski, prorektor Politechniki Warszawskiej; oraz dr Michał Doligalski, dyrektor Departamentu Innowacji i Rozwoju w Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego. Obecni byli również przedstawiciele instytutów PAN i warszawskich uczelni, członkowie Komitetu Informatyki PAN oraz Rady Naukowej IPI PAN, a także byli i obecni pracownicy Instytutu. Wśród uczestników znaleźli się także prof. Jacek Koronacki, były dyrektor IPI PAN, oraz Bogusław Martyniak, wieloletni zastępca dyrektora ds. ekonomicznych.

Dyrektor IPI PAN, prof. Wojciech Penczek, powitał gości i wygłosił wykład pt. „Krótka historia czasu IPI PAN”, w którym przedstawił pięć dekad działalności Instytutu. Swoją opowieść skoncentrował na trzech elementach: ludziach, ideach i wydarzeniach przełomowych.

Po wykładzie głos zabrali zaproszeni goście. Prof. Tomasz Kapitaniak, dziekan Wydziału IV Nauk Technicznych PAN, wyraził uznanie dla wkładu naukowców Instytutu w rozwój informatyki w Polsce i na świecie. Prof. Jerzy P. Nowacki, rektor PJATK, przypomniał o udziale pracowników IPI PAN w początkach działalności uczelni, w tym w tworzeniu programów nauczania i prowadzeniu zajęć. Prof. Leszek Kaczmarek, prezes Oddziału PAN w Warszawie i profesor Instytutu Biologii Doświadczalnej im. M. Nenckiego PAN, podkreślił znaczenie współpracy obu instytutów w wykorzystaniu metod obliczeniowych do analizy dużych zbiorów danych medycznych.

Z okazji jubileuszu Instytut otrzymał liczne listy gratulacyjne, m.in. od wicepremiera, ministra cyfryzacji Krzysztofa Gawkowskiego. W listach podkreślono znaczenie badań prowadzonych w IPI PAN dla rozwoju nauki, sztucznej inteligencji, cyberbezpieczeństwa, przetwarzania języka naturalnego i nowoczesnych technologii cyfrowych. Gratulacje i życzenia dalszych sukcesów nadesłali również przedstawiciele władz akademickich, Polskiej Akademii Nauk oraz współpracujących instytutów

Kolejnym punktem uroczystości było wręczenie pamiątkowych medali ustanowionych z okazji 50-lecia Instytutu. Wyróżnienia otrzymało ponad 40 byłych i obecnych pracowników, których staż pracy w IPI PAN przekraczał 25 lat. Medale wręczała prof. Natalia Sobczak, wiceprezes PAN, gratulując wyróżnionym i całej społeczności Instytutu. Podkreśliła wkład pracowników naukowych i administracyjnych w rozwój IPI PAN oraz znaczenie jego osiągnięć naukowych i wdrożeniowych.

Po przerwie na kawę i rozmowy w kuluarach odbyły się dwa wykłady jubileuszowe: prof. Wojciecha Jamrogi oraz prof. Adama Przepiórkowskiego. Wystąpienia dotyczyły badań nad systemami wieloagentowymi i ich zastosowaniami, a także lingwistyki teoretycznej w erze dużych modeli językowych.

W przerwie między wykładami goście wysłuchali występu muzycznego. Przed publicznością wystąpili pianista Krzysztof Stanienda, wykładowca Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina w Warszawie, oraz 16-letnia skrzypaczka Waleria Wróblewska, uczennica Państwowej Szkoły Muzycznej II stopnia im. Józefa Elsnera.

Zwieńczeniem uroczystości było spotkanie jubileuszowe połączone z poczęstunkiem. Prof. Wojciech Penczek podziękował gościom za obecność i wspólne świętowanie, wzniósł toast za pięćdziesiąt lat działalności Instytutu, a następnie zaprosił wszystkich na jubileuszowy tort.

Więcej…Uroczyste obchody 50-lecia Instytutu Podstaw Informatyki PAN

NCN przyznało finansowanie dla badań nad językiem kobiet i mężczyzn w fikcyjnych dialogach telewizyjnych


Narodowe Centrum Nauki przyznało finansowanie dla projektów 76 laureatek i laureatów znajdujących się na początku kariery naukowej w dziesiątej edycji konkursu SONATINA.

Wśród wyłonionych do finansowania wniosków znalazł się projekt dr Natalii Zawadzkiej-Paluektau, pt. Kobiety i mężczyźni na ekranie: porównawcze międzyjęzykowe badanie fikcyjnego języka telewizyjnego. W trakcie 3 letniego projektu zbadana będzie kluczowa rola dialogu w konstruowaniu norm dotyczących kobiecości i męskości. Podstawą tych badań będą zbiory fikcyjnych dialogów telewizyjnych w języku angielskim i polskim, dotychczas zebrane (dla języka angielskiego) oraz nowe (dla języka polskiego). Zbiory te zostaną podzielone na mniejsze, obejmujące dialogi tylko kobiet i tylko mężczyzn, które to zostaną ze sobą porównane do wykrycia istotnych różnic w języku postaci obu płci.

Szczegółowe wyniki konkursu SONATINA można znaleźć na stronie NCN.

Więcej…Finansowanie z NCN na badania nad językiem kobiet i mężczyzn w dialogach telewizyjnych

Zakończenie realizacji przedsięwzięcia DARIAH-PL finansowanego w ramach Krajowego Planu Odbudowy




W dniu 30 czerwca 2026 r. zakończona został realizacja przedsięwzięcia pt. "Cyfrowa Infrastruktura Badawcza dla Humanistyki i Nauk o Sztuce DARIAH-PL" ze wsparciem z planu rozwojowego w ramach inwestycji: A2.4.1 Inwestycje w rozbudowę potencjału badawczego Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększenia Odporności. Przedsięwzięcie było realizowane w ramach wieloletniego planu pogłębiania współpracy przy budowie infrastruktury cyfrowej dla nauk humanistycznych i nauk o sztuce w Polsce.

Wartość ogółem przedsięwzięcia zgodnie z umową wynosiła 71.835.475,87 zł z czego 57.637.042,87 zł stanowi dofinansowanie z Krajowego Planu Odbudowy. Harmonogram przedsięwzięcia zakładał jego realizację od 1.04.2024 r. do 30.06.2026 r.

Przedsięwzięcie było realizowane przez zespół doświadczonych specjalistów, którzy posiadają szeroką wiedzę i doświadczenie w obszarze realizacji inwestycji w infrastrukturę badawczą w ramach projektowego konsorcjum 13 jednostek naukowych, w którego skład wchodzili:

  • Instytut Podstaw Informatyki PAN - Lider przedsięwzięcia,
  • Uniwersytet Warszawski,
  • Instytut Chemii Bioorganicznej PAN - Poznańskie Centrum Superkomputerowo-Sieciowe PCSS,
  • Instytut Badań Literackich PAN,
  • Instytut Języka Polskiego PAN,
  • Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla PAN,
  • Instytut Slawistyki Polskiej Akademii Nauk,
  • Instytut Sztuki PAN,
  • Politechnika Poznańska,
  • Politechnika Wrocławska,
  • Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie,
  • Uniwersytet Wrocławski,
  • Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.

Więcej…Zakończenie realizacji przedsięwzięcia DARIAH-PL finansowanego w ramach Krajowego Planu Odbudowy

Start z polskim AI. Od pomysłu do wdrożenia # Instytut Podstaw Informatyki PAN [wywiad]


Źródło: PFR.pl; 24.06.2026

Start z polskim AI to cykl rozmów, którego celem jest przedstawienie doświadczeń związanych z polskimi modelami językowymi AI oraz praktykami firm i instytucji we wdrażaniu tych rozwiązań. Zapraszamy do rozmowy z dr inż. Łukaszem Kobylińskim z Instytutu Podstaw Informatyki PAN.

PFR: Na początek proszę opowiedzieć, czym zajmuje się Zespół Inżynierii Lingwistycznej w IPI PAN?

Dr Łukasz Kobyliński: Zespół Inżynierii Lingwistycznej, zgodnie ze swoją nazwą, od wielu lat zajmuje się przetwarzaniem języka naturalnego (Natural Language Processing, NLP). W ramach tej działalności rozwijamy metody, tworzymy zasoby językowe oraz budujemy narzędzia, które pozwalają komputerom analizować, rozumieć i generować język w sposób możliwie najbardziej zbliżony do ludzkiego.

Jako część Instytutu Podstaw Informatyki PAN prowadzimy również badania podstawowe, koncentrując się na opracowywaniu nowych metod i algorytmów. Jednocześnie tworzymy praktyczne rozwiązania, które znajdują zastosowanie w biznesie, administracji, środowisku naukowym oraz wśród użytkowników indywidualnych. Istotnym obszarem naszej działalności jest także tworzenie zasobów językowych. Są to między innymi korpusy tekstowe, słowniki oraz różnego rodzaju bazy wiedzy lingwistycznej. Takie zasoby służą zarówno badaczom, jak i systemom komputerowym uczącym się przetwarzania języka. Dzięki nim możliwe jest rozwijanie coraz bardziej zaawansowanych technologii językowych.

Zakres naszych prac jest bardzo szeroki. Kiedy mówimy o analizie tekstu przez komputer, może chodzić zarówno o automatyczne wydobywanie informacji, jak i o analizę gramatyczną czy składniową zdań. Zajmujemy się więc m.in. ekstrakcją informacji, przetwarzaniem semantycznym tekstów oraz lingwistyką korpusową, czyli badaniem języka na podstawie dużych zbiorów tekstów. Takie korpusy można przeszukiwać i analizować, co pozwala lepiej zrozumieć sposób funkcjonowania języka.

Więcej…Start z polskim AI. Od pomysłu do wdrożenia wywiad z Łukaszem Kobylińskim (PFR)


© 2021 INSTYTUT PODSTAW INFORMATYKI PAN | Polityka prywatności | Deklaracja dostępności