• Aktualności

Aktualności Instytutu Podstaw Informatyki PAN

05.12.2022 - Seminarium Instytutowe — godz. 12:00 stacjonarnie i on-line

Tomasz Steifer (Pontificia Universidad Católica de Chile & Instytut Podstawowych Problemów Techniki PAN)

Odnośnik do spotkania w MS Teams (nowe okno)

Streszczenie (autorskie):

Wyobraźmy sobie dwóch graczy w kasynie. Pierwszy z nich, notuje w zeszycie wyniki poprzednich losowań i na ich podstawie stara się przewidzieć kolejne. Drugi hazardzista, do swoich przewidywań dodatkowo używa monety, która służy mu jako "losowa porada". Przy założeniu, że mowa o uczciwym kasynie, obaj hazardziści powinni mieć taką samą szansę wygrania. Co jednak, jeśli wyniki losowań są z góry zdeterminowane i jedynie z każdą chwilą ujawniane hazardzistom? Czy możliwa jest sytuacja, w której pewien probabilistyczny hazardzista będzie lepszy od każdego deterministycznego? W trakcie referatu odpowiem na to pytanie twierdząco, w ramach pewnego konkretnego modelu z algorytmicznej losowości. Wynik został uzyskany wraz Laurentem Bienvenu i Valentino Delle Rose w ramach projektu OPUS realizowanego w IPI PAN.

Czytaj więcej: 05.12.2022 - Seminarium Instytutowe

28.11.2022 — Seminarium "Przetwarzania Języka Naturalnego" — godz. 10:15

Aleksander Wawer (Instytut Podstaw Informatyki PAN), Justyna Sarzyńska-Wawer (Instytut Psychologii PAN)


Streszczenie (autorskie):

Kłamstwo jest integralną częścią codziennej komunikacji zarówno w formie pisemnej, jak i ustnej. W niniejszym wystąpieniu przedstawimy wyniki uzyskane na zbiorze blisko 1500 prawdziwych i fałszywych wypowiedzi, z których połowa to transkrypcje, a druga połowa to wypowiedzi pisemne, pochodzące z prawdopodobnie największego badania nad kłamaniem w języku polskim. W pierwszej części referatu zbadamy różnice między twierdzeniami prawdziwymi i fałszywymi: sprawdzimy, czy różnią się pod względem złożoności i wydźwięku, a także cech takich jak długość wypowiedzi, konkretność i rozkład części mowy. W drugiej części referatu opowiemy o budowaniu modeli, które automatycznie odróżniają prawdziwe od fałszywych wypowiedzi, uwzględniając proste podejścia, jak modele trenowane na cechach słownikowych, jak i bardziej złożone, pre-trenowane sieci neuronowe typu transformer. Opowiemy także o próbie wykrywania kłamania z wykorzystaniem metod automatycznego fact-checkingu i przedstawimy wstępne wyniki prac nad interpretowalnością (objaśnialnością) modeli wykrywających kłamanie.

Czytaj więcej: 28.11.2022 - Seminarium "Przetwarzania Języka Naturalnego"

22.11.2022 - Seminarium Teorii Gier i Decyzji - godz. 11:00,

Marcin Malawski (IPI PAN i Akademia Leona Koźmińskiego)  

Streszczenie:
Własność reguły (metody) rozwiązywania pewnego problemu jest lokalna, jeżeli pewna własność problemu implikuje jakąś własność jego rozwiązania, a nielokalna, jeżeli ustalona relacja między różnymi problemami implikuje jakąś relację między ich rozwiązaniami. W referacie zajmę się paroma nielokalnymi własnościami wartości - czyli jednopunktowych rozwiązań - gier kooperacyjnych związanymi z tym, jak usunięcie z gry gracza zerowego wpływa na wartości pozostałych graczy. Przedstawię nową interesującą rodzinę wartości zaproponowaną w tym roku przez T. Kongo i scharakteryzowaną przez jedną z tego typu własności, jej alternatywne aksjomatyzacje, a także możliwe kierunki podobnych charakteryzacji innych wartości przez zastąpienie usuwania zwykłego gracza zerowego usuwaniem innych graczy odgrywających podobne role w grze.

21.11.2022 - Seminarium Instytutowe — godz. 12:00 stacjonarnie i on-line

Damian Kupiewski (Instytut Podstaw Informatyki PAN)

Uwaga! Seminarium odwołane

Streszczenie (autorskie):

Formal verification of multi-agent systems is hard, both theoretically and in practice. In particular, studies that use a single verification technique typically show limited efficiency, and allow to verify only toy examples. Here, we propose some new techniques and combine them with several recently developed ones to see what progress can be achieved for a real-life scenario. Namely, we use fixpoint approximation, domination-based strategy search, partial order reduction, and parallelization to verify heterogeneous scalable models of the Selene e-voting protocol. The experimental results show that the combination allows to verify requirements for much more sophisticated models than previously.

Czytaj więcej: 21.11.2022 - Seminarium Instytutowe

System ANSI – sztuczna inteligencja w wykrywaniu podwójnej jakości produktów


Podwójna jakość produktów (dual quality) to problem, który nadal istnieje na rynku, mimo że prawo unijne zabrania takich praktyk. Ten sam produkt kupiony w Niemczech, Szwecji czy Polsce powinien być tej samej jakości, niestety nadal się zdarza, że nieuczciwi producenci w naszym kraju sprzedają towar o gorszych parametrach jakościowych. Z pomocą w walce z niedozwolonymi praktykami konsumenckimi przychodzi sztuczna inteligencja. Eksperci z Ośrodka Przetwarzania Informacji - Państwowego Instytutu Badawczego (OPI) wraz z naukowcami z Instytutu Podstaw Informatyki Polskiej Akademii Nauk (IPI PAN) zaprojektowali system informatyczny ANSI. Służyć on będzie do identyfikowania opinii konsumentów na temat bezpieczeństwa produktów i ich jakości, z uwzględnieniem dual quality. System powstanie w ramach projektu sfinansowanego przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBR), w ramach programu INFOSTRATEG III.

Sztuczna inteligencja pomaga chronić prawa konsumenta
W czasach zglobalizowanego rynku, na którym konsument ma dostęp do znacznego wolumenu produktów i usług, wykrycie nieuczciwej praktyki handlowej nie jest proste. Oszustom dużo łatwiej ukryć się przed odpowiednimi służbami. Możliwości manualnej analizy pojedynczego człowieka, a nawet grupy ludzi, są ograniczone. Pracownicy odpowiednich instytucji nie są w stanie efektywnie przeanalizować wszystkich możliwych produktów dostępnych na rynku. Na szczęście z pomocą przychodzi sztuczna inteligencja (SI), która coraz częściej efektywnie wspiera pracę człowieka. – Można powiedzieć, że OPI staje się ekspertem w dostarczaniu nowoczesnych narzędzi do ochrony praw konsumenta. Trwają prace nad wdrożeniem systemu dla UOKiK, który wykrywa zapisy niedozwolone w umowach. Teraz wspólnie z ekspertami z IPI PAN dostaliśmy dofinansowanie z programu INFOSTRATEG III na opracowanie narzędzia, które skutecznie będzie walczyć m.in. z podwójną jakością produktów. W obu tych przypadkach wykorzystujemy sztuczną inteligencję. Dzięki niej możemy lepiej dbać o prawa konsumentów – mówi dr inż. Jarosław Protasiewicz, dyrektor Ośrodka Przetwarzania Informacji. Prace nad opracowaniem i wdrożeniem systemu ANSI zostaną zakończone najpóźniej w 2025 roku. Nowoczesne narzędzie będzie służyć do identyfikowania opinii konsumentów na temat bezpieczeństwa produktów i ich jakości, z uwzględnieniem dual quality. – Dzięki zastosowaniu najnowszych metod przetwarzania języka naturalnego jesteśmy w stanie zidentyfikować produkty, których jakość w Polsce powinna być dodatkowo zbadana w laboratorium, nie poprzez bezpośrednie analizowanie każdego fizycznego produktu z osobna, ale pośrednio, na podstawie opinii o tych produktach, dostępnych w internecie. Jest to bardzo ciekawe zastosowanie metod sztucznej inteligencji, które w pozytywnym sensie wykorzystuje fakt, że tak duża część naszego życia przeniesiona jest obecnie do sfery wirtualnej – mówi dr Łukasz Kobyliński, adiunkt w Zespole Inżynierii Lingwistycznej IPI PAN, kierownik zadań IPI PAN w projekcie ANSI.

ANSI oparto na wielojęzycznych danych
Narzędzie OPI i IPI PAN będzie działać w oparciu o metody i techniki z zakresu sztucznej inteligencji, szczególnie uczenia maszynowego i głębokiego. System będzie służyć do identyfikowania produktów na podstawie wielonarodowych preferencji i wielojęzycznych opinii konsumentów opublikowanych w internecie. Po wnikliwej analizie posłużą one do wytypowania i utworzenia rekomendacji – skierowania bądź też nie – danego produktu do weryfikacji laboratoryjnej. Metody i techniki te będą zastosowane do utworzenia następujących modeli: wydobywania opinii z internetu i ich strukturalizowania, określania języka – w jakim napisana została opinia, analizy sentymentu, a także tworzenia rekomendacji dotyczącej skierowania do weryfikacji laboratoryjnej. W wyniku projektu, sfinansowanego przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBR) w ramach programu INFOSTRATEG III, opracowane zostanie unikatowe rozwiązanie. – Nasze narzędzie pozwoli na identyfikowanie opinii konsumentów na podstawie analizy wielojęzycznych zasobów internetowych, takich jak: portale aukcyjne, zakupowe blogi, fora, strony różnych instytucji nadzorujących przestrzeganie prawa z zakresu ochrony konsumentów, witryny organizacji konsumenckich itp. Rozwiązanie będzie umożliwiało identyfikowanie produktów, w których zaobserwowano różnice jakościowe w zależności od rynku, na który są produkowane i dostarczane. ANSI z pewnością będzie stanowiło wsparcie przede wszystkim dla pracowników UOKiK – mówi dr inż. Marcin Mirończuk z Laboratorium Inteligentnych Systemów Informatycznych w OPI.

Identyfikacja produktów niebezpiecznych i o niskiej jakości
Nowy system będzie składał się z modułu pobierania danych z internetu oraz algorytmu odpowiedzialnego za analizę i przetwarzanie informacji. Pierwszy moduł będzie odpowiedzialny za czyszczenie i wstępne przetwarzanie danych z ekstrakcją danych. Natomiast drugi będzie zawierał modele służące m.in. do: rozpoznawania języka, analizy sentymentu opinii i identyfikacji produktów z podejrzeniem dual quality, które będą rekomendowane do testów laboratoryjnych. Narzędzie będzie także posiadać platformę, która umożliwi użytkownikom dostęp do zebranych danych i wyników analizy. W wyniku projektu opracowana zostanie wysokiej jakości baza danych (baza produktów i opinii na ich temat wraz z listą laboratoriów) i gotowy do wdrożenia w UOKiK nowoczesny system informacyjny. ANSI będzie charakteryzować się wysoką uniwersalnością i możliwością integracji z innymi systemami, które dostarczają informacji na temat produktów i opinii o nich. Proponowane rozwiązanie będzie także pomocne w identyfikacji produktów, które są niebezpieczne lub niskiej jakości (z uwzględnieniem dual quality). Nowe narzędzie będzie wyposażone również w uniwersalny systemem wdrażania i możliwość integracji z zewnętrznymi systemami autoryzacji i uwierzytelniania. System ANSI powstanie w ramach projektu sfinansowanego ze Strategicznego Programu Badań Naukowych i Prac Rozwojowych „Zaawansowane technologie informacyjne, telekomunikacyjne i mechatroniczne” (INFOSTRATEG III).


© 2021 INSTYTUT PODSTAW INFORMATYKI PAN | Polityka prywatności | Deklaracja dostępności